Akciğer nodülü ve akciğer kanseri cerrahisi

01

Akciğer nodülü ne anlama gelir?

Akciğer nodülü, akciğer görüntülemesinde görülen sınırlı bir odaktır. Eski enfeksiyonlar, iyi huylu oluşumlar ve kanser dâhil birçok nedeni olabilir. Bu nedenle tek bir tomografi görüntüsüyle kesin tanı koymak çoğu zaman mümkün değildir.

Değerlendirmede önceki filmlerle karşılaştırma çok değerlidir. Nodülün çapı, katı ya da buzlu cam görünümü, kenar yapısı ve zaman içindeki büyümesi; yaş, sigara öyküsü ve önceki kanser öyküsüyle birlikte ele alınır.

02

Değerlendirme nasıl ilerler?

İlk adım çoğunlukla ince kesitli göğüs tomografisinin ve varsa eski görüntülerin incelenmesidir. Nodülün riskine göre belli aralıklarla tomografi takibi, PET-BT, bronkoskopi veya görüntüleme eşliğinde iğne biyopsisi planlanabilir.

Her nodüle biyopsi yapılması gerekmez. Biyopsinin teknik olarak güç olduğu, yeterli örnek vermediği veya kanser olasılığının yüksek olduğu seçilmiş durumlarda cerrahi tanı ve tedavi birlikte değerlendirilebilir. Bu karar kişiye özgü ve multidisipliner olmalıdır.

03

Cerrahi ne zaman değerlendirilir?

Cerrahi en sık erken evre ve çıkarılabilir küçük hücreli dışı akciğer kanserinde düşünülür. Tümörün yeri, lenf düğümleri ve uzak organlara yayılım durumu kadar kişinin solunum rezervi, kalp sağlığı, kırılganlığı ve tercihleri de önemlidir.

• Kanser tanısı konmuş veya kanser olasılığı yüksek bir lezyonun tam olarak çıkarılması hedefleniyorsa
• Hastalık görüntüleme ve evreleme açısından cerrahi sınırlar içindeyse
• Solunum fonksiyonları ve genel sağlık planlanan rezeksiyona uygunsa
• Cerrahinin yararları, cerrahi dışı seçeneklerin yarar ve riskleriyle birlikte görüşüldüyse

04

Kama, segmentektomi ve lobektomi arasındaki fark

Kama rezeksiyonunda lezyon, çevresinde sınırlı bir akciğer dokusuyla çıkarılır. Segmentektomide akciğerin anatomik bir segmenti, lobektomide ise ilgili lob çıkarılır. Daha geniş rezeksiyonlar daha seyrek gerekir.

Erken evre akciğer kanserinde yalnız tümörün çıkarılması yeterli değildir; uygun lenf düğümlerinin örneklenmesi veya diseksiyonu doğru evreleme ve sonraki tedavi kararları için önem taşır. Küçük ve periferik bazı tümörlerde akciğer koruyucu anatomik segmentektomi uygun olabilir; bu yaklaşım tüm hastalara genellenemez.

05

Cerrahi dışındaki seçenekler

Düşük riskli nodüllerde planlı tomografi izlemi en doğru seçenek olabilir. Doku tanısı bronkoskopi veya iğne biyopsisiyle alınabilir. Ameliyata uygun olmayan ya da ameliyatı kabul etmeyen bazı erken evre hastalarda stereotaktik vücut radyoterapisi değerlendirilebilir.

Daha ileri evrede veya tümörün biyolojik özelliklerine göre radyoterapi, kemoterapi, immünoterapi ya da hedefe yönelik tedaviler planlanabilir. Bu seçenekler göğüs hastalıkları, tıbbi onkoloji, radyasyon onkolojisi, radyoloji, nükleer tıp, patoloji ve göğüs cerrahisinin birlikte değerlendirmesini gerektirebilir.

06

Riskler ve iyileşme süreci

Olası riskler arasında kanama, enfeksiyon veya pnömoni, uzamış hava kaçağı, ritim bozukluğu, pıhtı, ağrı, solunum kapasitesinde azalma, yeniden girişim gereksinimi ve nadiren ağır komplikasyonlar bulunur. Risk düzeyi yapılan işlemin genişliği ve kişinin temel sağlık durumuna göre değişir.

Göğüs tüpünün kalış süresi, hastanede yatış ve işe dönüş için herkese uyan sabit bir gün yoktur. Ağrı kontrolü, solunum egzersizleri, erken hareketlenme ve taburculuk sonrası planlı kontroller iyileşmenin temel parçalarıdır.

Ameliyat sonrasında ani veya artan nefes darlığı, yeni ve şiddetli göğüs ağrısı, morarma, bayılma ya da kontrol edilemeyen kanama gelişirse 112 aranmalıdır.